Artykuł: CV to nie cała historia

Młodzi, którzy dopiero wchodzą na rynek pracy, od początku rywalizują o ograniczoną liczbę ofert. Eurostat wskazuje, że w UE w roku 2024 bez zatrudnienia pozostawało 11,4% osób przed ukończeniem 25. roku życia, dlatego początek bywa wymagający. CV – nawet uzupełnione o studia, kursy, szkolenia i staże – częściej otwiera rozmowę, niż daje kompletny portret kandydata. Dla rekruterów coraz ważniejsze staje się to, jak ktoś pracuje, w jaki sposób podejmuje wyzwania, czy inicjuje działania oraz z jaką energią realizuje zadania. Skromniejszy staż można nadrobić zaangażowaniem, szybkim opanowywaniem nowych umiejętności i elastycznością w zmiennych warunkach.

Dokumenty rekrutacyjne – punkt startowy
Dokumenty rekrutacyjne porządkują to, co już wydarzyło się po drodze, czyli edukację oraz pierwsze aktywności zawodowe. Nadal trudno z nich wywnioskować, jak kandydat odnajdzie się w rytmie codziennych zadań i jak będzie reagował na typowe wyzwania w pracy. Nie bez powodu używa się określenia curriculum vitae – ono podkreśla zapis przeszłości, a nie próbę przewidywania przyszłych wyborów i zachowań. Rekruterzy znają te ograniczenia, więc krótszy albo jeszcze nie w pełni rozpisany życiorys nie zamyka drogi do kolejnych etapów. Większe wrażenie robią osoby, które obok formalnej wiedzy potrafią pokazać refleks, kreatywne podejście oraz gotowość do wnoszenia nowej energii w pracę zespołu.

Jeszcze zanim dojdzie do spotkania, rekruterzy zwracają uwagę na sposób prowadzenia kontaktu. Znaczenie ma zarówno zawartość odpowiedzi, jak i szybkość reakcji, elastyczność w ustaleniach oraz konsekwencja w komunikowaniu się. Już na tym etapie widać, czy proces traktowany jest jako szansa na wymarzoną pracę, czy kolejny punkt na liście wysłanych zgłoszeń. Taki przebieg rozmów zapowiada późniejszą postawę w pracy – zaangażowanie, nastawienie na rozwój oraz chęć przejmowania inicjatywy. Dla firmy oznacza to większe poczucie, że do zespołu dołącza osoba wzmacniająca go nie tylko kompetencjami, ale również sposobem działania.

24 godziny, które robią różnicę
Tempo odpowiedzi bywa jednym z pierwszych sygnałów pokazujących, jak bardzo kandydatowi zależy na rekrutacji. Osoby prowadzące nabory działają jednocześnie w kilku postępowaniach i obsługują wiele równoległych korespondencji, dlatego szybka, konkretna wiadomość wyraźnie się wyróżnia i świadczy o poszanowaniu czasu obu stron. Jeżeli odpowiedź nie pojawia się przez kilka kolejnych dni, nawet późniejsze grzeczne wyjaśnienie nie zawsze usuwa wrażenie, że oferta nie została potraktowana priorytetowo.
Jednej doby nie należy postrzegać jako sztywnej reguły – raczej jako umowny punkt odniesienia w relacji z rekruterem. Sprawna odpowiedź zazwyczaj idzie w parze z dobrą organizacją i rzeczywistym zainteresowaniem udziałem w procesie. Systematyczne sprawdzanie skrzynki oraz szybkie reagowanie ułatwiają dalsze ustalenia i pokazują gotowość do kolejnych etapów. Choć to drobny element, w codziennej praktyce to właśnie takie niuanse potrafią przesądzić o przewadze, zwłaszcza przy podobnym poziomie przygotowania kandydatów.

Jak rekruterzy sprawdzają dyspozycyjność?
Już na etapie umawiania rozmowy rekruterzy obserwują, w jaki sposób kandydat podchodzi do kwestii dyspozycyjności. W wielu organizacjach zakłada się, że spotkanie – zdalne albo stacjonarne – można ustalić w ciągu maksymalnie 48 godzin od pierwszego telefonu lub maila. Nie wyklucza to innych zobowiązań, związanych z nauką, pracą czy życiem prywatnym, jednak liczy się sposób reakcji. Konkretna propozycja innego terminu oraz gotowość do elastycznego ułożenia planu dnia wzmacniają sygnał, że proces rekrutacyjny znajduje się wysoko na liście priorytetów, a organizacja własnej pracy nie powinna sprawiać trudności.

Gdy zaproponowany termin okazuje się nieodpowiedni, forma udzielenia odpowiedzi bywa istotniejsza niż sama odmowa. Zamiast zostawiać temat bez konkretu, lepiej samodzielnie wyjść z inicjatywą i podać możliwe alternatywy. Taki sposób działania przyspiesza ustalenia i pokazuje, że kandydat aktywnie angażuje się w przebieg rekrutacji, zamiast jedynie reagować na kolejne propozycje. W większości przypadków wystarczy krótko zasygnalizować przyczynę i od razu zaproponować inne przedziały czasowe albo kolejny dzień rozmowy. Taka postawa akcentuje zaangażowanie, elastyczność i podejście skoncentrowane na rozwiązywaniu problemów, które są wysoko oceniane przez rekruterów wśród osób stawiających pierwsze kroki zawodowe.

Autorskie inicjatywy jako potwierdzenie umiejętności
Jeżeli w sekcji „Doświadczenie” nie pojawiają się jeszcze rozpoznawalne nazwy firm, ciężar prezentacji kompetencji może przejąć to, co zostało zrealizowane samodzielnie. Własne inicjatywy – od tematycznego bloga, przez wolontariat, po projekty rozwijane hobbystycznie – pokazują, w jaki sposób kandydat działa bez zewnętrznej presji i gotowych struktur. To czytelny sygnał, że rozwój zawodowy nie jest odkładany na później, lecz świadomie budowany krok po kroku. Takie aktywności pozwalają też łatwo prześledzić proces pracy: planowanie, regularność, konsekwencję oraz umiejętność doprowadzania pomysłów do kolejnych etapów.

Właśnie w autorskich projektach najpełniej widać proaktywną postawę, która dla pracodawcy stanowi zapowiedź szybkiego przejmowania odpowiedzialności. Nie chodzi wyłącznie o same umiejętności techniczne czy merytoryczne, ale o sposób myślenia i działania. Autorski projekt pokazuje, jak ktoś radzi sobie z organizacją czasu, rozwiązywaniem problemów i utrzymywaniem motywacji w dłuższym okresie. Z tego powodu bywa on bardziej wymowny niż pojedynczy certyfikat – daje bowiem obraz potencjału, a nie tylko potwierdzenie ukończenia szkolenia.

Elastyczność i gotowość do zmian na starcie zawodowym
U progu życia zawodowego praca często szybko odbiega od pierwotnych założeń. Zakres obowiązków potrafi się rozszerzyć, tryb działania ulec zmianie, a czasem dochodzi też kwestia innego miejsca realizacji zadań. W takiej sytuacji najlepiej odnajdują się osoby zdolne do funkcjonowania w zmiennych realiach, które nie zamykają się w jednej, sztywnej wizji dalszego rozwoju. Nieprzypadkowo raport Światowego Forum Ekonomicznego wskazuje zdolność adaptacji jako jedną z najważniejszych kompetencji – to ona coraz częściej decyduje o radzeniu sobie w zmieniającym się środowisku pracy.
Współcześnie elastyczność wykracza daleko poza korektę planu dnia. Coraz częściej wiąże się z akceptacją zróżnicowanych modeli współpracy, pracy zdalnej lub hybrydowej oraz gotowością do działania w nieregularnym rytmie obowiązków. Mobilność również nabiera innego wymiaru – to nie tylko codzienne przemieszczanie się, ale też otwartość na wyjazdy służbowe, wykonywanie zadań poza miejscem zamieszkania, a niekiedy także decyzję o przeprowadzce. Na wczesnym etapie kariery taka otwartość występuje częściej, dlatego stanowi wyraźny atut w oczach pracodawców.

Cztery kółka jako dodatkowy atut zawodowy
Brak wymogu posiadania prawa jazdy w ogłoszeniu nie oznacza, że ta umiejętność pozostaje bez znaczenia. W licznych profesjach ważna okazuje się możliwość sprawnego przemieszczania się, zwłaszcza poza dużymi ośrodkami albo przy zadaniach rozproszonych w terenie. Posiadanie własnego auta zwiększa niezależność – ułatwia dotarcie na spotkania, ogranicza ryzyko trudności organizacyjnych i daje możliwość szybkiej reakcji w sytuacjach wymagających nagłego wyjazdu. Taka mobilność przekłada się na większą elastyczność w planowaniu dnia.

Korzystanie z prywatnego samochodu szybko uświadamia, że większa swoboda wiąże się również z dodatkowymi wydatkami. Poza bieżącymi kosztami pojawia się obowiązek wykupienia polisy OC, obejmującej odpowiedzialność za szkody wyrządzone innym uczestnikom ruchu. Wysokość składki kształtuje kilka czynników – znaczenie mają między innymi doświadczenie kierowcy, specyfikacja pojazdu oraz lokalizacja miejsca zamieszkania. Przy zakupie pierwszego auta lub korzystaniu z pojazdu rodzinnego rozsądnym krokiem może być skorzystanie z kalkulatora OC i porównanie dostępnych wariantów wraz ze zniżkami. Ma to duże znaczenie dla osób młodych oraz tych, które posiadają prawo jazdy od niedawna, ponieważ w tej grupie koszt ubezpieczenia bywa wyższy. Jednocześnie rynek coraz częściej proponuje rozwiązania adresowane do początkujących, co pozwala ograniczyć obciążenie budżetu.

Relacje zawodowe jako wsparcie na progu kariery
Wydarzenia branżowe i inicjatywy akademickie oferują znacznie szerszą wartość niż wyłącznie wiedzę merytoryczną. Sprzyjają rozmowom prowadzonym poza formalnym schematem rekrutacyjnym, które z czasem potrafią przynieść konkretne efekty. Systematyczne budowanie kontaktów zawodowych, określane jako networking, bywa szczególnie pomocne dla osób rozpoczynających karierę. Dzięki niemu łatwiej docierać do propozycji niewystawianych w publicznych naborach, zdobywać rekomendacje, lepiej rozumieć realia danej branży i równocześnie pracować nad własną rozpoznawalnością zawodową.

Wydarzenia branżowe w praktyce – jak wyciągnąć z nich najwięcej?
Najwięcej z wydarzeń branżowych wynoszą osoby, które traktują je jako okazję do relacji, a nie wyłącznie do słuchania. Rozmowy i wrażenie, które zostaje po spotkaniu, zaczynają się jeszcze przed wyjściem z domu – wcześniejsze zapoznanie się z agendą i listą firm ułatwia opracowanie kilku trafnych pytań, dzięki którym łatwiej wejść w konkretny temat. Warto zabrać ze sobą CV, a także gotowy elevator pitch, czyli krótkie, kilkuzdaniowe przedstawienie się z jasnym sygnałem, w jakim kierunku rozwój ma iść dalej.

Na miejscu liczy się aktywność: inicjowanie rozmów przy stoiskach, nawiązywanie kontaktów i zostawianie danych do siebie. Zamiast bezpośredniej autoprezentacji lepiej sprawdza się autentyczna ciekawość realiów pracy, która otwiera rozmówcę i ułatwia zapamiętanie. Po wydarzeniu dobrze jest nawiązać ponowny kontakt w wiadomości mailowej albo na LinkedIn, dziękując i krótko przypominając okoliczności rozmowy. Na dalszym etapie procesu rekrutacyjnego taka aktywność może się przydać, gdy pojawia się pytanie o działania realizowane poza tokiem studiów – wtedy można odwołać się do tego, czego udało się dowiedzieć i z kim nawiązano kontakt.

To, co rekruter zapamiętuje
Na ostatnim etapie rekrutacji decydują często nie pojedyncze rozmowy, lecz konsekwencja widoczna w całym przebiegu procesu. Styl komunikacji, sposób realizowania ustaleń, skłonność do przejmowania odpowiedzialności za podejmowane wybory oraz zaangażowanie wykraczające poza formalnie określone oczekiwania układają się w spójny sygnał. To on pozwala ocenić, jak kandydat będzie funkcjonował w codziennej pracy, zanim jeszcze dojdzie do podpisania umowy.

Z takich obserwacji powstaje obraz osoby, która potrafi działać samodzielnie, dobrze organizuje swoją pracę i realnie wzmacnia zespół ponad zakres podstawowych obowiązków. Tego typu postaw poszukują obecnie pracodawcy – ludzi, z którymi można myśleć o wspólnym rozwoju i stabilnej współpracy, zamiast skupiać się wyłącznie na realizowaniu bieżących zleceń.

Źródła:

●     Future of Jobs Report 2025 | World Economic Forum

●     Elevator pitch | Wikipedia

●     How to Get a Job: 10 Effective Tips to Land Your Next Role | Coursera

●     Importance of Networking – University Lab Partners

●   Świat się zmienia. Jakich kompetencji będziemy potrzebowali w przyszłości ? - PARP - Centrum Rozwoju MŚP

●     Rankomat – porównywarka ubezpieczeń OC/AC

Artykuł powstał we współpracy z partnerem serwisu.
Autor tekstu: Joanna Ważny